โรคหลอดเลือดสมองเป็นภาวะที่สามารถเกิดขึ้นได้อย่างฉับพลัน และอาจส่งผลต่อการเคลื่อนไหว การพูด การมองเห็น หรือการทำงานของสมอง หากได้รับการรักษาล่าช้าอาจนำไปสู่ความพิการหรือเป็นอันตรายถึงชีวิตได้

หนึ่งในปัจจัยสำคัญที่เกี่ยวข้องกับโรคหลอดเลือดสมองชนิดตีบหรืออุดตัน คือ ความผิดปกติของหลอดเลือดที่นำเลือดไปเลี้ยงสมอง

ดังนั้น การรู้จักและประเมินความเสี่ยงของหลอดเลือดตั้งแต่เนิ่น ๆ จึงเป็นส่วนหนึ่งของการดูแลสุขภาพเชิงป้องกัน

หลอดเลือดแดงบริเวณลำคอเกี่ยวข้องกับโรคหลอดเลือดสมองอย่างไร?

บริเวณลำคอมีหลอดเลือดแดงสำคัญที่เรียกว่า Carotid Artery ทำหน้าที่นำเลือดและออกซิเจนไปเลี้ยงสมอง

เมื่อเวลาผ่านไป อาจเกิดการสะสมของไขมันและสารต่าง ๆ ที่ผนังหลอดเลือดจนเกิดเป็น คราบไขมัน (Plaque) ทำให้ผนังหลอดเลือดหนาหรือหลอดเลือดตีบแคบลง

ในบางกรณี คราบไขมันอาจแตกและทำให้เกิดลิ่มเลือด ซึ่งลิ่มเลือดอาจเดินทางไปอุดตันหลอดเลือดที่ไปเลี้ยงสมอง และนำไปสู่ โรคหลอดเลือดสมองตีบหรือโรคสมองขาดเลือด ได้

การตรวจหลอดเลือดแดงบริเวณลำคอจึงเป็นหนึ่งในวิธีที่แพทย์สามารถใช้ประกอบการประเมินสุขภาพของหลอดเลือดและความเสี่ยงของผู้ป่วยได้

---

Carotid Ultrasound คืออะไร?

Carotid Ultrasound หรือ Carotid Doppler Ultrasound คือการตรวจหลอดเลือดแดงบริเวณลำคอด้วยคลื่นเสียงความถี่สูง

การตรวจสามารถช่วยประเมินลักษณะของหลอดเลือด เช่น

• การหนาตัวหรือความผิดปกติของผนังหลอดเลือด
• การสะสมของคราบไขมัน (Plaque)
• การตีบแคบของหลอดเลือด
• ลักษณะและการไหลเวียนของเลือดภายในหลอดเลือด

การตรวจประเภทนี้ ไม่ใช้รังสี และโดยทั่วไปไม่ทำให้เกิดความเจ็บปวด จึงสามารถใช้เป็นข้อมูลประกอบการประเมินสุขภาพหลอดเลือดตามดุลยพินิจของแพทย์

ข้อสำคัญ: การตรวจหลอดเลือดคอไม่ได้หมายความว่าจะสามารถทำนายได้ว่าใครจะเกิดโรคหลอดเลือดสมองอย่างแน่นอน แต่ผลตรวจสามารถเป็นข้อมูลหนึ่งในการประเมินความเสี่ยงและวางแผนดูแลสุขภาพร่วมกับปัจจัยอื่น ๆ

---

ใครบ้างที่ควรใส่ใจเรื่องความเสี่ยงโรคหลอดเลือดสมอง?

ความเสี่ยงของโรคหลอดเลือดสมองอาจเพิ่มขึ้นเมื่อมีปัจจัยต่าง ๆ เช่น

• อายุเพิ่มขึ้น
• ความดันโลหิตสูง
• ไขมันในเลือดสูง
• โรคเบาหวาน
• สูบบุหรี่
• น้ำหนักเกินหรือโรคอ้วน
• ไม่ค่อยออกกำลังกาย
• มีประวัติโรคหัวใจหรือโรคหลอดเลือด
• เคยมีภาวะหลอดเลือดสมองตีบชั่วคราว (TIA)
• มีประวัติครอบครัวเกี่ยวกับโรคหลอดเลือดสมองหรือโรคหลอดเลือด

หากมีปัจจัยเสี่ยงหลายอย่าง ควรปรึกษาแพทย์เพื่อประเมินความเสี่ยงและพิจารณาว่าจำเป็นต้องตรวจเพิ่มเติมหรือไม่

---

ตรวจพบความผิดปกติแล้วทำอย่างไรต่อ?

หากการตรวจพบความผิดปกติของหลอดเลือด แพทย์จะพิจารณาผลตรวจร่วมกับปัจจัยอื่น ๆ เช่น อายุ ประวัติสุขภาพ โรคประจำตัว ยาที่ใช้ และอาการของผู้ป่วย

แนวทางการดูแลอาจแตกต่างกันไปในแต่ละบุคคล เช่น

ควบคุมปัจจัยเสี่ยง
ดูแลระดับความดันโลหิต ไขมัน และน้ำตาลในเลือดให้อยู่ในระดับที่เหมาะสม

ปรับพฤติกรรมการใช้ชีวิต
รับประทานอาหารที่เหมาะสม ออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ ควบคุมน้ำหนัก และหลีกเลี่ยงการสูบบุหรี่

ใช้ยาตามคำแนะนำของแพทย์
ในผู้ที่มีความเสี่ยงหรือมีโรคร่วม แพทย์อาจพิจารณาการใช้ยาเพื่อควบคุมปัจจัยเสี่ยงตามความเหมาะสม

---

อย่ารอให้มีอาการ เพราะโรคหลอดเลือดสมองอาจเกิดขึ้นอย่างฉับพลัน

แม้บางคนจะรู้สึกว่าสุขภาพแข็งแรงและยังไม่มีอาการผิดปกติ แต่หากมีปัจจัยเสี่ยงหลายด้าน การตรวจสุขภาพและประเมินความเสี่ยงอย่างเหมาะสมสามารถช่วยให้เราเข้าใจสุขภาพหลอดเลือดของตัวเองได้มากขึ้น

รู้ความเสี่ยงเร็ว ดูแลได้เร็ว ลดโอกาสเกิดปัญหารุนแรงในอนาคต

---

Q&A เรื่องการตรวจหลอดเลือดแดงบริเวณลำคอ

Q: ตรวจหลอดเลือดคอแล้วจะรู้หรือไม่ว่าจะเป็นโรคหลอดเลือดสมอง?

A: ไม่สามารถทำนายได้อย่างแน่นอน แต่การตรวจสามารถช่วยประเมินความผิดปกติของหลอดเลือดแดงบริเวณลำคอ ซึ่งเป็นข้อมูลหนึ่งที่แพทย์นำไปประกอบการประเมินความเสี่ยงโรคหลอดเลือดสมอง

Q: ถ้าไม่มีอาการ จำเป็นต้องตรวจหลอดเลือดคอหรือไม่?

A: ไม่ใช่ทุกคนจำเป็นต้องตรวจ การตรวจควรพิจารณาตามอายุ ปัจจัยเสี่ยง ประวัติสุขภาพ และดุลยพินิจของแพทย์

Q: การตรวจ Carotid Ultrasound เจ็บไหม?

A: โดยทั่วไปไม่เจ็บ เป็นการตรวจด้วยคลื่นเสียงความถี่สูงและไม่ใช้รังสี

Q: ตรวจพบหลอดเลือดตีบ หมายความว่าจะเป็นโรคหลอดเลือดสมองแน่นอนหรือไม่?

A: ไม่จำเป็นต้องเป็นเช่นนั้น การตีบของหลอดเลือดเป็นหนึ่งในปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับความเสี่ยง แพทย์จะประเมินระดับความผิดปกติและปัจจัยเสี่ยงอื่น ๆ ร่วมกัน เพื่อวางแนวทางดูแลที่เหมาะสม

Q: หากมีอาการหน้าเบี้ยว แขนขาอ่อนแรง หรือพูดไม่ชัด ควรตรวจ Carotid Ultrasound ก่อนหรือไม่?

A: หากมีอาการที่สงสัยโรคหลอดเลือดสมอง เช่น หน้าเบี้ยว แขนหรือขาอ่อนแรง พูดไม่ชัด พูดไม่รู้เรื่อง หรือมีอาการผิดปกติทางระบบประสาทที่เกิดขึ้นอย่างฉับพลัน ควรรีบไปโรงพยาบาลหรือรับบริการฉุกเฉินทันที ไม่ควรรอเพื่อนัดตรวจ

---

🧠 รู้ทันความเสี่ยง ดูแลสมองก่อนเกิดเหตุ

โรคหลอดเลือดสมองอาจเกิดขึ้นโดยไม่ทันตั้งตัว การดูแลสุขภาพจึงไม่ควรรอจนมีอาการ การควบคุมปัจจัยเสี่ยงและการตรวจสุขภาพตามความเหมาะสม สามารถช่วยให้เรารู้จักสุขภาพหลอดเลือดของตัวเองมากขึ้น

หากมีปัจจัยเสี่ยงโรคหลอดเลือดสมอง ควรปรึกษาแพทย์เพื่อประเมินความเหมาะสมในการตรวจหลอดเลือดแดงบริเวณลำคอ

สอบถามข้อมูลเพิ่มเติม

ศูนย์หัวใจ โรงพยาบาลเกษมราษฎร์ ศรีบุรินทร์

สอบถามรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่โทร.053 910999 ต่อ 177